Monumenten

Wat zijn monumenten?

Onroerende zaken die minimaal vijftig jaar oud zijn en die voldoen aan de overige criteria van de Monumentenwet 1988 worden beschermd als rijksmonument. Dat geldt ook voor terreinen met een hoge archeologische waarde en Stads- en dorpsgezichten.

auteur: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed                                       laatst bewerkt 29 juli 2014

Belang erfgoed

Erfgoed is de bron voor het verhaal over de geschiedenis van Nederland. Ook toekomstige generaties moeten kennis kunnen nemen van authentiek verleden. Het geeft de bewoners van dorp, stad, provincie en land zicht op de historie van de eigen omgeving en draagt bij aan de eigen identiteit.

Goede ruimtelijke ordening betekent dat er een integrale afweging plaatsvindt van alle belangen die effect hebben op de kwaliteit en veiligheid van de ruimte. Een van die belangen is de cultuurhistorie.

auteur: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed                                       laatst bewerkt 29 juli 2014

Namens de minister van OCW wijst de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed onroerende zaken aan als beschermd monument.

De Rijksdienst draagt met kennis en geld ook bij aan de zorg voor deze monumenten.

Op basis van kennis adviseert de dienst bijvoorbeeld over het inpassen van het erfgoed in bestemmingsplannen of over de beste aanpak van een grootschaliger restauratie.

Met subsidie stimuleert de overheid eigenaren en beheerders hun gebouwde rijksmonument goed en planmatig te onderhouden.

Voor de instandhouding van monumenten is jaarlijks een bedrag van 40 miljoen euro beschikbaar. Daarnaast is de afgelopen vier jaar 120 miljoen euro extra uitgegeven om de restauratieachterstanden terug te dringen.

auteur: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed                                       laatst bewerkt 29 juli 2014

Facts

Hoeveel werelderfgoed telt Nederland? Hoeveel rijksmonumenten zijn er? Antwoorden op deze en vele andere vragen over het erfgoed in Nederland zijn te vinden in de Erfgoedmonitor. In een infographic geeft de Rijksdienst nu voor het eerst een korte blik op de feiten en cijfers die op 1 januari 2015 bekend waren.

Tabel met aantallen monumentnummers in aanwijzing, per provincie, eind 2007 (Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Grafiek met toegepaste methoden voor het actualiseren van het Monumenten Register opgesteld door de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed.

Tabel met aantallen boerderijen per provincie in het register van rijks­monumenten (Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed).

Tabel met aantallen kerken en kloosters per provincie in het monumentenregister (Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed).

Tabel met aantal van rijkswege beschermde monumenten en rijksmonumentnummers per categorie (Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed).

Tabel van archeologische complexen met een zekere landschappelijke waarde, die opgedeeld worden in complexen met beschermde en niet beschermde zeer hoge archeologische waarden.

Instruments

Internationale richtlijn van ICOMOS (International Council on Monuments and Sites) voor het behoud en herstel van  monumenten.

Het Europese Landschapsverdrag (Florence 2000) streeft naar bescherming van het natuurlijke, rurale en urbane landschap vanwege zijn identiteitbepalende betekenis. Het omvat zowel land als water. Door Nederland geratificeerd in 2005.

Maps

Kaart met aantal rijksmonumenten per provincie (Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed).

Multi media

Video "Verleden in de toekomst" van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed.

Publications

In de Provincieatlas vindt u onder andere alle soorten monumenten, gemeenten met een opgravingsvergunning en bijvoorbeeld kaarten met overzichten van landschapsontwikkelingsplannen (LOP) gerangschikt per provincie.

Brochure waarin voor het archeologische, cultuurlandschappelijke en gebouwde erfgoed afzonderlijk weergegeven wordt, wat bekend is over de staat van dat erfgoed en de factoren die daar invloed op hebben.

Brochure waarin de voorraad erfgoed wordt besproken vanuit de drie aandachtsgebieden: archeologie, cultuurlandschap en monumenten (gebouwd erfgoed). Er wordt ingegaan op de bekende voorraad, de potentiële voorraad en de documentatie van de voorraad.
De bekende voorraad is vastgelegd in databestanden, de potentiële voorraad is nog niet in kaart gebracht; daarvan wordt aangegeven waar de kansen op het aantreffen van erfgoed groot zijn. De documentatie van de voorraad omvat bij de archeologie vooral publicaties van opgravingen en vondsten in depots; bij cultuurlandschap en monumenten gaat het om documentatie van de veelal nog op locatie aanwezige voorraad (Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed).