Waterkwaliteit

Waterkwaliteit van het oppervlaktewater

Een goede waterkwaliteit is belangrijk voor de mens en de natuur. We gebruiken oppervlaktewater om drinkwater te maken, om uit te vissen en om te recreëren. Veel van de Nederlandse natuur is afhankelijk van water uit meren, plassen, beken en rivieren.

De vervuiling door de industrie en huishoudens is sinds de jaren zeventig sterk verminderd, doordat de overheid regels ging stellen aan de lozingen. Sindsdien is de fysisch-chemische waterkwaliteit flink verbeterd, maar de ecologische waterkwaliteit loopt nog achter. Eén van de redenen hiervoor is dat het altijd even duurt voordat de ecologie reageert op een betere waterkwaliteit.

Op dit moment zijn de belangrijkste oorzaken voor een matige waterkwaliteit:

  • Verontreiniging - Overbemesting is één van de grootste oorzaken van waterverontreiniging. Giftige stoffen kunnen in het water komen via bodemverontreiniging, via het riool (bijvoorbeeld medicijnresten), of door roet dat door regen in het water valt. Ook hebben we nog last van verontreinigingen uit het verleden.
  • Inrichting - De meeste wateren in Nederland zijn in de loop van de jaren aangepast. Oevers zijn verstevigd, beken zijn rechtgetrokken en er zijn stuwen, dammen en gemalen gebouwd. Hierdoor kunnen planten en dieren zich minder goed vestigen en verplaatsen.

    De overheid neemt maatregelen om de waterkwaliteit te verbeteren. Er is wetgeving om verontreinigingen tegen te gaan. Waterschappen en Rijkswaterstaat doen metingen, plegen onderhoud en richten het water natuurlijker in. Ook bedrijven en particulieren zetten zich in voor een betere waterkwaliteit, bijvoorbeeld door natuurvriendelijker onderhoud en natuurlijkere inrichting.

 

Laatst bewerkt: 6 oktober 2017

Wat is de kwaliteit van het oppervlaktewater:

 

De volgende kaarten zijn beschikbaar buiten de Atlas:

Waterkwaliteit en recreatie

Mooi, schoon en levend water is aantrekkelijk om bij te ontspannen en te recreëren. Dat is goed voor je gezondheid.


Ziek van water

Verontreinigd water kan bij mens en dier bij huidcontact of inslikken ziekten veroorzaken. Mogelijke gezondheidsklachten na het zwemmen in verontreinigd oppervlaktewater zijn maagdarminfecties, huidklachten (o.a.zwemmersjeuk), oor- of oogontsteking en/of griepachtige verschijnselen. Daarom wordt de waterkwaliteit van officiële zwemwaterlocaties tijdens het zwemseizoen elke twee weken gecontroleerd. Lees meer over zwemwater en gezondheid op de pagina Zwemwater  of op de website van Zwemwater.nl.
laatst bewerkt 23 december 2016

Wat doet de overheid

De Nederlandse waterbeheerders, dit zijn de waterschappen en Rijkswaterstaat, nemen maatregelen om de waterkwaliteit te verbeteren. Dit kan bijvoorbeeld door het aanleggen van natuurvriendelijke oevers, het verminderen van het overschot aan meststoffen in het water, of door het aanleggen van vispassages. Daarnaast zuiveren de waterschappen het afvalwater in rioolzuiveringsinstallaties. De waterbeheerders beschrijven hun plannen elke zes jaar in de stroomgebiedbeheerplannen.


Kaderrichtlijn water

Water houdt zich niet aan grenzen. Daarom gelden in alle landen van de Europese Unie (EU) dezelfde normen voor de kwaliteit van het water. Deze normen staan in de Europese Kaderrichtlijn Water (KRW). Hierin staat onder meer:
  • hoeveel zware metalen en andere stoffen er in het water mogen zitten;
  • welke soorten vis in het water moeten kunnen leven.
     
Ook andere Europese richtlijnen stellen normen aan de waterkwaliteit, vaak als invulling van of aanvulling op de KRW. Denk aan de Grondwaterrichtlijn en de Europese Zwemwaterrichtlijn.

(bron Rijksoverheid.nl)


Controle van de waterkwaliteit

De overheid controleert regelmatig de kwaliteit van het water. Rijkswaterstaat controleert het water langs de kust en op de grote meren, rivieren en kanalen. De waterschappen doen dit voor de regionale wateren. De overheid controleert:
  • De hoeveelheid schadelijke stoffen in het water. Dit heet ook wel de chemische kwaliteit. De Europese normen staan in de richtlijn Prioritaire stoffen en de Grondwaterrichtlijn.
  • De watertemperatuur en de hoeveelheid voedingsstoffen, planten en dieren. Dit heet ook wel de ecologische kwaliteit. De eisen hiervoor verschillen per watertype (sloot, meer, rivier, kustwater). De normen staan in de Regeling monitoring kaderrichtlijn water.

    Waterplanten, vissen en andere dieren laten zien of de kwaliteit van het water in orde is. Sommige planten hebben bijvoorbeeld heel schoon water nodig om te kunnen overleven.
     

(bron Rijksoverheid.nl)

laatst bewerkt 23 december 2016

Wat kunt u zelf doen?

Houd het Nederlandse oppervlaktewater schoon. Voer de vissen niet en gooi geen waterplanten vanuit uw aquarium in het oppervlaktewater.

Iets niet in orde?

Neem contact op met uw waterschap bij vervuiling van het oppervlaktewater of ongewenste lozingen. Dit kan ook centraal op Meldpunt water.

laatst bewerkt 23 december 2016