foto

Grafiek bijdragen aan zeespiegelstijging

Hoeveel stijgt de zeespiegel en hoe komt dit?

Over gletsjers (landijs) die smelten hoor je veel in het nieuws. Door klimaatverandering warmt de aarde op, smelten gletsjers en wordt het zeewater warmer. Het smeltende water stroomt de zeeën in en het opgewarmde zeewater zet uit. Hierdoor stijgt de zeespiegel. Sinds 2010 gaat de stijging nog sneller dan eerst. De wereldwijde zeespiegel stijgt 4 à 5 millimeter per jaar.

Waar stijgt de zeespiegel?
Smeltend zeeijs (zoals op de Noordpool) verandert niets aan de zeespiegelstijging omdat zeeijs al drijft. Wereldwijd gaat de zeespiegelstijging sneller dan eerder werd aangenomen. De Noordzee is relatief klein, waardoor in Nederland de versnelde stijging nog niet is gemeten. Veel plaatselijke effecten spelen dan meer een rol zoals veranderingen in wind en zeestromen. Maar ook hier zullen we de gevolgen gaan merken.

Foto

Vader en kind in overstroomd gebied

Overstromingen in Nederland zijn een reëel gevaar

Nederland is een delta, grote delen van ons land liggen hierdoor onder de zeespiegel. Grote rivieren zoals de Rijn en de Maas stromen door ons land naar de Noordzee. Overstromingen in ons land ontstaan niet alleen vanuit de zee, maar ook vanuit rivieren. Door een toename in piekafvoer door meer neerslag stroomopwaarts neemt de kans op overstroming vanuit rivieren ook toe.

Ook daalt in West-Nederland de bodem door natuurlijke processen en verdroging van veengebieden. Die daling is 4 tot meer dan 5 millimeter per jaar. Het water kan overal vandaan komen. Het komt uit zee of de grote rivieren en/of uit binnenwateren zoals vaarten en plassen. Een (veen)dijk kan verzakken, een duin kan wegslaan, of het water komt over de dijken heen.

Overstromingskaart

Kaart overstromingen

Op deze kaart zie je waar en hoe diep Nederland onder water stroomt  als de primaire waterkeringen breken.

Dijken

Kaart primaire waterkeringen

Op de kaart zie je de dijken van Nederland met de diverse beschermingsniveaus (in verschillende kleuren).

Waar blijft het droog?

Kaart droge verdiepingen

Welk gebouw heeft een droge verdieping waar ik kan schuilen als een overstroming dreigt?

foto

Overstroming van de rivier

Zeespiegelstijging en gezondheid

Overstromingen kunnen heel veel stress veroorzaken. Je woning kan onder water lopen. En schade en gevaar voor je bezittingen veroorzaken. Ook ontstaan onveilige situaties door ondergelopen straten.

Door overstromingen kan de stroom uitvallen, met alle vervelende gevolgen die daar bij horen. Je kan dan niet meer bellen voor hulp. De verwarming houdt er mee op waardoor je onderkoelt kan raken. De vriezer werkt niet meer waardoor eten bederft.

Drinkwaterbronnen raken besmet omdat vuilwater mengt met schoonwater. Schoon drinkwater kan hierdoor tijdelijk niet meer te gebruiken zijn. De overheid kan dan adviseren om te evacueren.

Hoe bereid je je voor op een overstroming?

Allereerst is het belangrijk om te kijken of jouw woning op een plek staat waar een overstromingsrisico is. Dit kan je zien op de kaart van de maximale waterdiepte bij een overstroming.

  • Loopt jouw woning risico om bij een overstroming deels onder water te komen staan, zorg dan voor een noodpakket. Denk bijvoorbeeld aan flessen houdbaar water, lang houdbaar voedsel, een zaklamp en een EHBO-pakket;
  • Kijk op de droge verdiepingen kaart of jouw woning een droge verdieping heeft in het geval van een overstroming;
  • Verzamel adressen waar je in geval van nood naartoe kunt;
  • Bekijk de routes om daar te komen.
  • Lees op de Risicokaart of Overstroom ik? meer over hoe je je kan voorbereiden op een overstroming.

foto

Man met hond in de duinen

Beleid bij overstroming

Alle overheden – Rijk, provincies, waterschappen, veiligheidsregio's en gemeenten – werken samen om een overstroming te voorkomen en de gevolgen ervan kleiner te maken. Waterkeringen (dijken, dammen, duinen, sluizen en gemalen) beschermen grote delen van Nederland tegen het water. Rijkswaterstaat en de waterschappen onderhouden en controleren deze waterkeringen. Dit staat vastgelegd in het Hoogwaterbeschermingsprogramma.

De waterstanden worden continue bewaakt. Gemeenten informeren en waarschuwen de bevolking mochten problemen optreden. Samen met hulpdiensten oefenen overheden regelmatig wat ze moeten doen bij een (dreigende) overstroming.

Beschermen voor overstromingen in de toekomst De overheid wil Nederland nu en in de toekomst beschermen tegen hoogwater en zorgen voor voldoende zoetwater. Ook wil de overheid ons land zo inrichten dat het aangepast is aan een veranderd klimaat. Wat voor deze 3 thema’s moet gebeuren staat in het Deltaprogramma. Hierbij is water de belangrijkste basis en moet water centraal staan bij ruimtelijke inrichting.

Kijk ook eens bij

Natter

Regen met paraplu

Het gaat harder en meer regenen door klimaatverandering. Hoe kunnen we hiermee omgaan?

Hitte

Spelende kinderen in waterfonteinen

We krijgen vaker te maken met warme dagen en hittegolven.

Droogte

Woonboten liggen in droge rivier

De kans op droogte in (delen van) het land wordt groter.