Zwemmen, zeilen, surfen, vissen, kanoën, schaatsen… Nederland is een waterland. En veel Nederlanders recreëren in of bij het water. Bovendien liggen er veel wandel- en fietspaden langs het water.

Een waterrijke omgeving helpt om te ontspannen en bij te komen. En het nodigt uit tot ontmoeten en bewegen. Dit is goed voor de gezondheid van mensen. De Nederlandse overheid, de watersportsector en ondernemers zorgen samen voor de kwaliteit en toegankelijkheid van plekken om te recreëren.

Recreatie is gezond

Er zijn veel verschillende vormen van waterrecreatie. Van rustig varen in een motorboot tot intensief sporten. Van alleen genieten tot met een groep roeien of zeilen.

Uit onderzoek is gebleken dat (groene) recreatie goed is voor de gezondheid. Het helpt tegen stress, nodigt uit tot bewegen en leidt tot sociaal contact. Een groot Europees onderzoek bekijkt hoe water optimaal ingezet kan worden om de leefbaarheid en gezondheid in steden te bevorderen.

Water werkt verkoelend

Veel mensen zoeken het water op wanneer het heet is. Op en bij het water kan het graden koeler zijn dan in de stad. Let wel op dat de huid op het water sneller verbrandt. Bovendien adviseert VeiligheidNL ouders om toezicht houden op hun kinderen om verdrinking te voorkomen.

Ziek van water

De kwaliteit van het Nederlandse zwemwater is goed en wordt in het zwemseizoen vaak gecontroleerd. Verontreinigd water kan bij huidcontact of inslikken echter ziekten veroorzaken. Mogelijke gezondheidsklachten na contact met verontreinigd oppervlaktewater zijn maagdarminfecties, huidklachten (o.a. zwemmersjeuk), oor- of oogontsteking en/of griepachtige verschijnselen.

Onderkoeling is gevaarlijk. Je kunt er dood aan gaan. In water raakt het lichaam ongeveer twintig keer sneller warmte kwijt dan in lucht. Hoe kouder het water, hoe sneller het proces verloopt. Bij onderkoeling (de lichaamstemperatuur is onder 35oC) neemt kracht, coördinatie en beoordelingsvermogen af. Koelt het lichaam verder af, dan kan dit leiden tot bewusteloosheid en uiteindelijk een hartstilstand. Op de website Varen doe je samen lees je hoe onderkoeling kan worden voorkomen en hoe te handelen bij onderkoeling. Op de website van het Rode Kruis lees je hoe te handelen bij verdrinking.

Beleidsvisie Recreatietoervaartnet (BRTN)

Nederland heeft een groot netwerk van vaarwegen voor recreatievaren. Rijk en provincies werken samen met de watersportsector om de kwaliteit van dit netwerk te verbeteren en knelpunten in het netwerk te voorkomen. Daarbij gaat het bijvoorbeeld over het opstellen van normen voor doorvaartmaten, het voorkomen van het afsluiten van vaarwegen door lage vaste bruggen en het verhogen van de aantrekkelijkheid van de vaarwegen.

Vaarweg- en havenbeheer

Bij water dat als vaarweg is bestempeld, legt de overheid onder andere vast hoe breed en diep het water moet zijn. Het Rijk doet dit voor de rijkswateren (de zee, grote rivieren en kanalen) en de provincie voor de regionale wateren.

De waterbeheerders zorgen op hun beurt dat de vaarwegen aan deze breedte- en dieptenormen voldoen. Daarvoor baggeren ze de bodem en maaien ze als er teveel waterplanten zijn. Rijkswaterstaat onderhoudt de rijkswateren. Provincies kiezen wie het beheer uitvoert. Vaak is dat het waterschap, soms de provincie zelf en in het geval van havens kan het ook een gemeente zijn.

Erop uit

Er zijn veel verschillende manieren om te genieten van het water. Meer informatie over zwemwater? Kijk op de pagina over zwemwater.

Iets niet in orde?

Is er iets niet in orde met het water? Meldt het aan de overheid. Dit kan centraal op Meldpunt water.